Limes ad Euphraten

Eufrat je granica između partske i rimske prednjoazijske utjecajne sfere određena mirom u Antiohu sredinom 14.st. između rimskog cara Oktavijana IV i kralja kraljeva Muse, Ashkanianske dinastije.

Iako je rimska sfera utjecaja odjeljena od Eufrata miljama neprohodne sirijske pustinje, nakon Oktavijanovog osvajanja, tendencija je rimskih careva da utvrđuju eufratsku granicu kao svojevrsnu vojnu tampon zonu.

Ugovorom između cara Oktavijana IV i palmiranskog kralja Zorozbesta III rješen je najveći problem rimske prisutnosti na eufratu – financiranje i logistička opskrba. Palmiranski vladari u zamjenu za zaštitu obvezali su se sufinancirati izgradnju i održavanje serija rimskih utvrđenja i njihovih posada na Eufratu. Oktavijan IV gradi veliki zid i seriju utvrda, koja se danas naziva “Oktavijanova linija”, te proširuje Dura-Europos, utvrđuje ga, te naseljava svoje legijske veterane. Posljednja velika serija gradnje zbila se krajem 17.st.auc. za cara Severa V koji je naredio gradnju prema ambicioznom projektu vojnih inžinjera Yheu Nabatusa i Narme. Nabatusov i Narmin plan sastoajao se u gradnji nove trozidne zidne linije neposredno uz rijeku koja danas nosi ime “Severova linija” dok bi se stara zidna linija koristila kao opskrbno-logistička. Unutar stare zidne linije u etapama se do 19st.auc. gradi željeznička pruga koja na određenim trasama koristi sustav trochlea et propulsum.

U 19.st.auc. eufratski limes dug je gotovo 380 milja te sadrži seriju utvrda i zidina ujedninjenih u najefikasniju vojnu obrambenu formaciju rimskog carstva. Iako su Junijevski carevi, nakon prevrata kasnog 18.st. zapostavili gradnju i usavršavanje limesa, Nabatusov i Narmin plan gotovo je završen, osim na etapi između Zama I castruma i Zama II castruma na samom sjeveru limesa (oko 30tak milja). Nova trozidna linija(linea Octaviana), izgrađena je u potpunosti od durapetruma, pojačanog čeličnim armaturama. Utvrđene bitnice i zaštićena strelišta protežu se duž cijelog zida između utvrda. Iza nove “Severove linije”, proteže se stara “Oktavijanova linija” u kojoj je utvrđena teška dalekodometna artiljerija. Šest limitanei legija (II Parthica, III Parthica, XXX Ulpia Victrix, II Traiana fortis, XXXIII Koino Tempestas pulveris, XVI Syrica Ferrata, )borave na limesu kao stalna posada raspoređena u 12 utvrda i jednog utvrđenog grada, Dura-Europos u kojem se nalazi limeski stožer i sjedište Dux Ripae Euphrates – vrhovnog vojno-civilnog zapovjednika limesa odgovornog isključivo rimskom caru.

Gradovi i utvrde Eufratskog limesa

Limes ad Euphraten

De fumo in flammam Shadowself Shadowself